De test hierboven loopt op het Amerikaanse toetsenbord, precies zoals dat op je bureau ligt. Geen account, geen kosten. Alleen aanslagen die meteen goed waren tellen mee.
Er bestaat een Nederlandse indeling, maar je komt hem nauwelijks tegen. Wat hier verkocht wordt is het Amerikaanse toetsenbord, en Windows staat ingesteld op Verenigde Staten-Internationaal.
Op deze site is dat ook precies wat je krijgt. Duits heeft QWERTZ, Frans AZERTY, Zweeds en Deens en Noors hebben elk hun eigen kaart. Nederlands deelt er één met het Engels, en is daarmee de enige Europese taal hier zonder eigen indeling.
Dat scheelt een hoop. Waar de Duitse en de Franse pagina beginnen met uitleggen waar de letters heen zijn verhuisd, valt hier niets uit te leggen: de letters staan waar je ze al kent.
Wat het kost is het trema, en dat komt verderop.
In de teksten hier staat ij 38 keer. De y staat er één keer. Dat is de verhouding waar het om gaat: het werk dat andere talen met een y doen, doet het Nederlands met twee aanslagen.
Van de 215 woorden in de lijst bevatten er 15 een ij — zijn, hij, bij, mijn, tijd, altijd, terwijl. Dat zijn geen zeldzame woorden maar het bindweefsel van gewone zinnen, dus de combinatie komt vaker langs dan de telling suggereert.
Voor de vingers is het een sprong van de rechterwijsvinger naar de rechtermiddelvinger en terug, twee keer per woord soms. Niet moeilijk, wel constant.
De telling maakt geen onderscheid. Voor de meter zijn het twee tekens, net als elders, en een gemiste j is één fout op één plek.
In de teksten staan 155 plekken waar dezelfde letter twee keer achter elkaar komt, 4,5 % van alle tekens. Daarvan zijn er 131 een klinker en 24 een medeklinker.
Die verhouding is het hele verhaal. Aa, ee en oo zijn samen goed voor 123 van de 155, en ze staan er niet ter versiering: man en maan zijn twee woorden, bom en boom ook. De tweede letter is de lengte.
Het Fins doet dit vaker — 7,9 % tegen onze 4,5 % — maar daar houden klinkers en medeklinkers elkaar in evenwicht, 129 tegen 134. Italiaans verdubbelt juist bijna alleen medeklinkers. Nederlands is van de drie het eenzijdigst.
Van de 215 woorden in de lijst bevatten er 57 een dubbele letter. Ruim een kwart, en je merkt het aan je vingers voor je het aan je score merkt.
Op Verenigde Staten-Internationaal maak je ë door eerst het aanhalingsteken te typen en dan de e. De toets zelf zet niets neer; dat is wat een dode toets is.
In de woordenlijst en de citaten heb je hem nauwelijks nodig. Op 3450 tekens staan daar twee letters met een teken erop, allebei een ó. Het trema komt pas in de langere woordenlijst opzetten: coördinatie, geïnteresseerd, beïnvloeden, financiën, reëel, instantiëren. Zes woorden, en over alles wat deze site in het Nederlands aanbiedt samen — 4699 tekens — veertien letters met een teken.
Wat die zes gemeen hebben is dat het trema er geen klemtoon aangeeft maar een grens: coör is niet coor, geïn is niet gein. Het scheidt twee klinkers die anders als één zouden worden gelezen, en dat is iets anders dan het accent waar het Spaans of het Frans er een heeft.
Vergelijk het met het Grieks, waar de meeste woorden een accent dragen. Nederlands raakt het bijna nooit, en daarom staat deze paragraaf onderaan in plaats van bovenaan.
De score telt trouwens tekens, niet aanslagen. Een ë is één teken, hoe je hem ook maakt.
Reken op vijf tot vijftien minder dan op andere sites. Daar zitten twee keuzes achter.
Typepace laat netto zien, niet bruto. Bruto telt alles wat je hebt getypt; netto alleen wat meteen goed was. Het verschil is de prijs van je fouten, in dezelfde eenheid als je snelheid.
Verbeteren koopt niets terug. Ga je met backspace terug, dan is die plek al beoordeeld op het moment dat je hem passeerde. Bij dubbele klinkers voel je dat: één a te weinig staat middenin het woord en zie je pas aan het eind.
De woordenlijst en de citaten zijn Nederlands van origine. De lijst volgt echt gebruik en is niet uit het Engels vertaald; de citaten zijn spreekwoorden en regels waarvan de woorden Nederlands zijn.
De lange en zakelijke teksten werken andersom, en dat kun je maar beter meteen weten: dat is één set passages die op elke taal van deze site terugkomt, naar het Nederlands gebracht en met bedragen en data aangepast. Zo is het bedoeld. Wie dezelfde tekst in het Nederlands en in het Engels typt, vergelijkt twee eigen pogingen in plaats van twee soorten tekst.
Nee, en dat is bijna het hele punt. De test gebruikt de Amerikaanse indeling, en dat is wat er in Nederland en Vlaanderen op vrijwel elk toetsenbord zit. Typ gewoon zoals je altijd typt.
Omdat er in de praktijk geen is. De Nederlandse indeling bestaat op papier en wordt nauwelijks verkocht; wie hier een computer koopt, krijgt een US-bord en zet Windows op Verenigde Staten-Internationaal. Een aparte kaart tekenen zou een toetsenbord nabootsen dat je niet hebt.
Als twee tekens, want dat zijn het in Unicode en dat zijn ook de twee aanslagen die het kost. Taalkundig is er discussie over of ij één letter is; de meter heeft daar geen mening over en telt wat er staat.
Vermenigvuldig met vijf. Een woord telt per afspraak als vijf tekens, en het getal op je scherm is met diezelfde afspraak berekend. 40 is dus 200 aanslagen per minuut, 60 is 300. De afkorting wpm op het scherm is Engels; de maat is dezelfde.
Om te meten wel, om te leren niet. Hij laat zien waar je nu staat en welke toetsen tijd kosten. Voor blind leren typen heeft de site een eigen onderdeel dat bij de thuisrij begint, en deze test is bedoeld om er tussendoor te kijken of er iets beweegt.